Een Nederlandstalige boekenblog door Sjoukje Croux

Mogelijk gemaakt door Blogger.

Recensie: Narziss en Goldmund van Herman Hesse

Het verhaal over de confrontatie van de intellectuele asceet Narziss en de artistieke gevoelsmens Goldmund speelt zich af in de middeleeuwen. Narziss maakt Goldmund duidelijk dat hij niet geschikt is voor het leven in een klooster. Goldmund trekt de wijde wereld in, leidt een bewogen liefdesleven en wordt beeldhouwer. Het avontuur blijft hem echter lokken. Wanneer hij in hachelijke omstandigheden verzeild raakt, duikt Narziss op...'Narziss & Goldmund' is een kunstenaarsroman over het conflict tussen geest en lichaam, ascese en zinnelijkheid, logos en eros.


O o o... waar moet ik beginnen met dit boek.

Een aantal weken geleden sprak ik af met een goede vriendin. 'Ik heb nog iets voor je, Sjoukje, ik vond deze zo mooi, ik vind dat je hem moet lezen...' - ik nam het mee naar huis, legde het op een stapeltje, en wachtte tot het perfecte moment, want soms is een boek het waard even net iets meer geduld te hebben. Na wat korte, misschien ietwat teleurstellende boeken was het moment daar, en ik dook in het verhaal over Narziss en Goldmund. 

Narziss is een abt in een Duits klooster waar Goldmund door zijn vader heen wordt gebracht. Narziss is een kalm, intelligent persoon - Goldmund kijkt hier tegenop, en snel ontwikkelt zich een bijzondere vriendschap. De twee spreken veel, Goldmund zoekt zijn weg in het klooster, maar al snel brengt Narziss hem tot de realisatie dat dit geen plek is voor hem, dat Goldmund niet gemaakt is voor de strenge dagen, de intellectuele leer die daarbij komt kijken. Goldmund trekt er op uit, leert een meisje kennen, en besluit het klooster achter zich te laten en verruilt de harde dagen voor een leven van zwerven, meisjes, drank, en eenzaamheid.

Op dit punt draait het verhaal naar Goldmund. We zien hoe hij kunstenaar wordt, vrienden maakt, vrienden verliest, verliefd wordt maar altijd van korte duur, eenzaam is, altijd maar wandelt - dit alles maken we mee, maar Narziss verlaat Goldmund's gedachten niet.

Dit ogenschijnlijk simpele verhaal wordt verteld in fantastische zinnen die af en toe onderbroken worden door een komma, maar halve pagina's door lijken te gaan waardoor je een hoofdstuk in één adem uitleest. Het is een verhaal over levenslange vriendschap, een zoektocht naar jezelf, de vraag naar de zin van het leven, geluk en genot, onzekerheid, verdriet, de lijst is eindeloos - het is een verhaal zo diep zonder pretentieus te zijn, zonder saai te worden. Wanneer Goldmund weer eens een slechte keuze maakte, verdriet meemaakte, bijna stierf, ontstonden er grote knopen in mijn maag die pas loskwamen op het moment dat ik doorlas - en nu ik het boek uit heb kan ik zeggen dat het een van de mooiste boeken is die ik heb gelezen.

Dit is een boek waar je je voor moet open stellen. Het is geen hapklaar stukje tekst dat je hoe dan ook zal vermaken - nee, op het moment dat je de zinnen tot je laat doordringen raakt het je onwijs diep op verschillende manieren. Ik herkende mijzelf in Narziss maar ook in Goldmund, de overwegingen op elke pagina, en ondanks dat dit een boek is dat bijna een eeuw oud is en zich afspeelt in de middeleeuwen denk ik dat iedereen hier iets bijzonders uit zou kunnen halen. 

Voor nu nog een paar fijne quotes - want wat kan Hesse fantastisch schrijven - ik dank Marie voor deze fijne ervaring en ik zie uit naar een herlezing over een jaar of drie, met onvermijdelijk fijne nieuwe inzichten. 

Quotes:
'Hij bedacht dat hij, en ieder mens, vloeiend was, aan een stuk door veranderde om uiteindelijk in het niets te verdwijnen, terwijl als een kunstenaar een beeld van hem vervaardigd had dat altijd onveranderlijk hetzelfde bleef.' p.198

'Er was niets, ach, helemaal niets, dat echt onder woorden te brengen was of zelfs maar enigszins bevredigend ten einde gedacht kon worden - en desalniettemin voelde je altijd weer een dringende behoefte om te spreken, een eeuwige drang om te denken!' p.125

'Ach, en heel dit leven had toch alleen zin, als je erin slaagde om beide dingen te bereiken, als het niet gespleten bleef door dat zinloze of-of! Creatief zijn, zonder daarvoor met het leven te hoeven betalen! Leven, zonder daarom afstand te hoeven doen van de adel van de creativiteit! Was dat nu zoiets onmogelijks?' p.313

1 opmerking

  1. Ik vind dat deze recensie zéker tipt aan het niveau van het boek. Wat kan je toch mooi schrijven, Sjoukje!

    BeantwoordenVerwijderen